भक्तपुर, २५ असोज : घटस्थापनाका दिन आज साँझबाट भक्तपुरका बिभिन्न शक्ति पिठहरुमा नौ राते अर्थात नवरात्री मेला सुरु भएको छ ।  आश्विन शुक्ल प्रतिपदाको दिन आजबाट ब्रम्हायणी मन्दिरमा नवरात्री मेला सुरु भएको छ । मेला भर्न रातभरी दर्शनार्थीहरुले ब्रम्हायणीमा गएर मेला भर्ने परम्परा रहेको छ । भक्तपुरका नौ वटा शक्ति पिठहरुमा नौ दिनसम्म राती मेला लाग्ने गर्दछ ।

घटस्थापनाको दिनबाट सुरु हुने यो मेलामा यहाँका विभिन्न नौ शक्तिपीठमा नवरात्री मेला भर्ने गरिन्छ । रातको समयमा यहाँका बासिन्दाले शक्तिपीठहरुमा गएर पूजा गर्ने र मेला भर्ने गर्दछन् । टोल टोलबाट स्थानीयवासीहरु बिभिन्न बाजागाजा सहित मन्दिरमा गएर पूजा गर्ने परम्रपरा रहेको छ ।

नवरात्रि मेलाको पहिलो दिन आज ब्रह्मायणी, दोस्रो दिन महेश्वरी, तेस्रो दिन कुमारी, चौथो दिन भद्रकाली, पाँचौँ दिन बाराही, छैटौँ दिन इन्द्रायणी, सातौँ दिन महाकाली, आठौँ दिन महालक्ष्मी, नवौँ दिन त्रिपुरासुन्दरी र अन्तिममा विजयादशमीको दिन पुनः ब्रह्मायणीमा भव्य मेला गर्दै दशैँको नवरात्री समापन गर्ने प्रचलन रहेको भक्तपुरका संस्कृतिविद प्रकाश धौभडेलले जानकारी दिनुभयो ।

नवमीको दिन राती महिषासुरु दैत्यको प्रतिकका रुपमा लिईने खमेय जात्रा मनाउने गरिन्छ । नवदुर्गा मन्दिरबाट मदिरा सेवन गराई पूजा गरेको खमये (राँगो) लाई दौडाउदै ब्रम्हायणी मन्दिरमा पुर्याएर बलि दिने प्रचलन रहेको छ । नवमीको दिन रातीभरी र दशमीको दिनभरी ब्रम्हायणी मन्दिरमा हजारौको भीडमा ठूलो मेला लाग्ने गर्दछ ।

त्यसको भोलीपल्ट राती भक्तपुर दरबार स्क्वायरबाट तलेजु भवानीको वाहन सेतो घोडा पायो जात्रा अर्थात खड्ग जात्रा गरी नगर परिक्रमा गर्ने गरिन्छ । स्थानीयले यसलाई पायो न्हयाकेगू जात्रा पनि भन्ने गर्दछन् ।

भक्तपुरमा दशैंमा मनाइने जात्रा नवदुर्गाको उत्पत्तिसँग सम्बन्धित रहेको संस्कृतिविद् धौभडेल बताउनुहुन्छ । नवदुर्गाका नौ स्वरुप जीवित हुने परम्पराको रुपमा नौराते अर्थात नवरात्री जात्रा चलिआएको उहाँको भनाइ छ । यसअघि मृत्युवरण गरेका नवदुर्गा गण दशैँ सुरु भएसँगै जीवित हुने विश्वास गरिने उहाँले जानकारी दिनुभयो । उहाँले यो जात्रालाई असत्यमाथि सत्यको विजयका रुपमा मनाउने गरेको बताउनुभयो ।